Neemt u liever telefonisch contact op?

Bekijk het overzicht van onze Wanted kantoren op onze contactpagina.

05/10/2026
09/02/2021

Waar gelden de Belgische procedureregels bij een geschil met het buitenland?

Waar gelden de Belgische procedureregels? In principe alleen binnen de landsgrenzen. Maar wat als een Belg zijn huis in Spanje verkoopt aan een Nederlandse koper, en het loopt fout? Dan bepalen Europese en internationale regels welke rechter bevoegd is, en hoe een vonnis in een ander land geldt.

Procesrecht is eerst een nationale zaak

Het Belgisch gerechtelijk recht, met het Gerechtelijk Wetboek als basis, geldt in principe alleen binnen het grondgebied van België. Wat gerechtelijk recht precies is, leest u in Wat is gerechtelijk recht?

Door de Belgische staatsstructuur kunnen ook de gemeenschappen en gewesten eigen procedureregels invoeren, voor materies die tot hun bevoegdheid behoren. Welke zaken onder het Gerechtelijk Wetboek vallen, leest u in Het materieel toepassingsgebied van het Gerechtelijk Wetboek. En wanneer nieuwe regels in werking treden, ziet u in Vanaf wanneer gelden nieuwe procedureregels?

Grensoverschrijdende geschillen: Europa neemt over

Heeft een geschil een internationaal element, zoals in het voorbeeld van de Spaanse woning, dan bieden Europese verordeningen een antwoord op twee vragen: welke rechter is bevoegd, en hoe wordt een beslissing in een ander land erkend en uitgevoerd?

  • Voor burgerlijke en handelszaken geldt de Brussel I bis-verordening (Verordening (EU) nr. 1215/2012). Ze regelt de bevoegdheid van de rechter en de erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen tussen EU-lidstaten.
  • Voor huwelijkszaken en ouderlijke verantwoordelijkheid gold lange tijd de Brussel IIbis-verordening. Sinds 1 augustus 2022 is die vervangen door de Brussel IIter-verordening (Verordening (EU) 2019/1111). Ze geldt voor procedures die vanaf die datum zijn ingesteld. Oudere procedures blijven onder Brussel IIbis vallen.

Een buitenlandse beslissing laten erkennen

Wilt u een buitenlandse rechterlijke beslissing in België laten erkennen of uitvoeren, dan vindt u de regels in het Wetboek van internationaal privaatrecht (WIPR), in de artikelen 22 tot 25:

  • Artikel 22 WIPR legt de algemene voorwaarden voor erkenning en uitvoerbaarverklaring vast. Sommige beslissingen worden zelfs erkend zonder aparte procedure.
  • Artikel 23 WIPR regelt de procedure op eenzijdig verzoekschrift, als een uitdrukkelijke erkenning of uitvoerbaarverklaring nodig is.
  • Artikel 24 WIPR somt de stukken op die u moet voorleggen.
  • Artikel 25 WIPR bevat de weigeringsgronden, zoals strijdigheid met de openbare orde of een schending van de rechten van verdediging.

Artikel 570 Ger.W. wijst de bevoegde Belgische rechtbank aan: de rechtbank van eerste aanleg of de familierechtbank.

Let op: de artikelen 1719 tot 1723 Ger.W. gaan hier niet over. Die regelen de erkenning en uitvoerbaarverklaring van arbitrale uitspraken, dus beslissingen van scheidsrechters, niet van rechtbanken.

Gelden de Europese verordeningen voor een beslissing uit een andere lidstaat, dan gaan die voor op het WIPR.

Een tegenpartij in het buitenland, een vonnis uit een ander land of een dagvaarding in een vreemde taal? Wanted Law brengt voor u in kaart welke rechter bevoegd is en welke termijnen lopen.

Betekening en termijnen over de grens

Woont een partij niet in België, dan gelden bijzondere regels voor de betekening (de officiële overhandiging van een gerechtsdeurwaardersexploot) en voor de termijnen:

  • Artikel 40 Ger.W. regelt de betekening aan wie in het buitenland woont, onder meer per aangetekende zending.
  • Artikel 46 Ger.W. bevat de modaliteiten van de gerechtsbrief.
  • Artikel 55 Ger.W. verlengt de gewone termijnen voor wie in het buitenland woont: met vijftien dagen voor de buurlanden, dertig dagen voor de rest van Europa en tachtig dagen voor de andere werelddelen.

Binnen de EU gelden daarnaast Europese regels voor de grensoverschrijdende betekening van stukken.

Kort samengevat: vraag en antwoord

Waar gelden de Belgische procedureregels? In principe alleen binnen België. Bij grensoverschrijdende geschillen bepalen Europese verordeningen, zoals Brussel I bis en Brussel IIter, welke rechter bevoegd is en hoe beslissingen worden erkend.

Hoe laat ik een buitenlands vonnis in België erkennen? Via de artikelen 22 tot 25 WIPR, voor de rechtbank van eerste aanleg of de familierechtbank (art. 570 Ger.W.), tenzij een Europese verordening van toepassing is.

Veelgestelde vragen

Welke regels gelden bij een geschil met een buitenlandse partij?
Dat hangt af van het soort geschil. Voor burgerlijke en handelszaken geldt doorgaans de Brussel I bis-verordening, voor huwelijkszaken en ouderlijke verantwoordelijkheid de Brussel IIter-verordening.

Krijg ik meer tijd als ik in het buitenland woon?
Ja. Artikel 55 Ger.W. verlengt de gewone termijnen: vijftien dagen voor de buurlanden, dertig dagen voor de rest van Europa en tachtig dagen voor de andere werelddelen.

Gelden de regels over arbitrage ook voor buitenlandse vonnissen?
Nee. De artikelen 1719 tot 1723 Ger.W. gaan over arbitrale uitspraken. Voor vonnissen van buitenlandse rechtbanken gelden de Europese verordeningen of het WIPR.

Sinds wanneer geldt de Brussel IIter-verordening?
Voor procedures die vanaf 1 augustus 2022 zijn ingesteld. Oudere procedures vallen nog onder Brussel IIbis.

Grenzen verdwijnen, juridische valkuilen niet. Laat Wanted Law uw internationaal dossier op de juiste sporen zetten. Modeldocumenten vindt u in de Wanted Shop.

Nog vragen?

Contacteert u gerust de advocaten van Wanted Law. Zij staan voor u klaar om u te helpen!

Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van alle nieuwste Wanted Facts, schrijf u dan in op onze nieuwsbrief.

Schrijf u in

Disclaimer

De informatie over juridische onderwerpen die u in deze bijdrage aantreft, zijn louter informatieve, algemene besprekingen en kunnen in geen geval als juridisch advies worden beschouwd. Wanted Law aanvaardt geen aansprakelijkheid voor enige schade die iemand zou lijden door voort te gaan op deze informatie. Als u juridisch advies wenst, dient u contact op te nemen met een gekwalificeerde advocaat die u zal adviseren op basis van uw persoonlijke situatie. Alle blogberichten gepubliceerd op de website van Wanted Law zijn geschreven met toepassing van het Belgisch Recht.

Copyright

Wanted Law bezit het exclusieve copyright van deze website, zijn design en de volledige inhoud ervan. Gebruik van deze website, of delen ervan, in welke vorm dan ook, is verboden zonder de voorafgaande schriftelijke toestemming van Wanted Law.

In beroep of niet?

Laat uw slaagkansen beoordelen!

Heeft u een probleem en wenst u betaalbaar juridisch advies?

Boek dan een consultatie bij Wanted Law!

De procedure voor het vredegerecht

Vraag uw gratis informatiedocument aan!