Rijbewijs niet ingeleverd? Die boete kan hoger zijn dan u denkt

Moet u uw rijbewijs inleveren en doet u dat niet, of te laat? Dan pleegt u een apart misdrijf, bovenop de overtreding waarvoor u al vervolgd of veroordeeld werd. De straf hangt af van de situatie: een onmiddellijke intrekking door de politie, of een rijverbod van de politierechter. Sinds 1 september 2026 zijn beide afgestemd op het nieuwe Strafwetboek.

Bij een onmiddellijke intrekking

Bij een onmiddellijke intrekking neemt de politie uw rijbewijs meteen in, op last van het openbaar ministerie. U moet het op verzoek van de politie afgeven. Weigert u dat, dan:

• kan het openbaar ministerie de inbeslagneming van uw rijbewijs bevelen (art. 55, § 3 Wegverkeerswet);
• riskeert u een straf van niveau 1, met een geldboete van effectief € 100,00 tot € 5.000,00 (art. 58 Wegverkeerswet). Bij herhaling binnen drie jaar wordt de boete verdubbeld.

Hoe de intrekking zelf verloopt, leest u in De onmiddellijke intrekking van het rijbewijs.

Na een rijverbod van de politierechter

Heeft de politierechter u een rijverbod opgelegd, juridisch het "verval van het recht tot sturen", dan krijgt u na de definitieve veroordeling een kennisgeving van het parket. Vanaf dan moet u uw rijbewijs binnen vier dagen inleveren bij de griffie. Het verval gaat in op de vijfde dag na de kennisgeving. Zaterdagen, zondagen en feestdagen tellen daarbij niet mee (art. 40 Wegverkeerswet). Meer daarover leest u in Wanneer gaat het rijverbod opgelegd door de politierechtbank in?

Levert u niet in binnen die termijn, dan:

• wordt het verval van rechtswege verlengd;
• riskeert u een straf van niveau 1, met een geldboete van effectief € 2.000,00 tot € 20.000,00 (art. 49/1 Wegverkeerswet). Bij herhaling binnen drie jaar wordt de boete verdubbeld.

Dat bedrag ligt dus een stuk hoger dan veel mensen verwachten.

Niet inleveren is niet hetzelfde als toch rijden

Twee inbreuken worden vaak door elkaar gehaald. Wie zijn rijbewijs niet inlevert maar niet rijdt, valt onder de regels hierboven. Wie tijdens de intrekking of het rijverbod toch achter het stuur kruipt, riskeert veel meer: een straf van niveau 2 en een nieuw, verplicht rijverbod van minstens drie maanden (art. 30, § 3 en art. 48 Wegverkeerswet). Zie Wat zijn de straffen wanneer u blijft rijden tijdens een periode van rijverbod of onmiddellijke intrekking? en Rijden tijdens rijverbod.

Praktische tips

• Lees de kennisgeving meteen en noteer de uiterste datum.
• Vraag bij de inlevering altijd een bewijs van afgifte.
• Rijbewijs verloren? Meld dat onmiddellijk en neem contact op met de griffie of het parket.
• Twijfelt u over de termijn? Lever liever een dag te vroeg in dan een dag te laat.

Hoe het rijverbod in de praktijk verloopt, leest u in Hoe wordt een rijverbod in de praktijk uitgevoerd? Een overzicht vindt u in ESSENTIE: Het verval van het recht tot sturen of het rijverbod.

Kort samengevat: vraag en antwoord

Wat is de straf voor het niet inleveren van het rijbewijs na een rijverbod? Een straf van niveau 1 met een geldboete van effectief € 2.000,00 tot € 20.000,00, verdubbeld bij herhaling binnen drie jaar (art. 49/1 Wegverkeerswet). Het rijverbod wordt bovendien van rechtswege verlengd.

En bij een onmiddellijke intrekking? Het rijbewijs kan in beslag worden genomen, en u riskeert een straf van niveau 1 met een geldboete van effectief € 100,00 tot € 5.000,00 (art. 58 Wegverkeerswet).

Veelgestelde vragen

Binnen welke termijn moet ik mijn rijbewijs inleveren na een rijverbod?
Binnen vier dagen na de kennisgeving door het parket, bij de griffie van de rechtbank die u veroordeelde.

Wat gebeurt er met mijn rijverbod als ik te laat inlever?
Het rijverbod wordt van rechtswege verlengd. Daarnaast riskeert u een aparte geldboete.

Riskeer ik een gevangenisstraf voor het niet inleveren?
Het gaat om een straf van niveau 1. Een gevangenisstraf is daarbij niet voorzien, wel een geldboete of een andere straf van dat niveau, zoals een werkstraf.

Wat als ik weiger mijn rijbewijs af te geven aan de politie?
Dan kan het in beslag worden genomen, en riskeert u een geldboete van effectief € 100,00 tot € 5.000,00.