Neemt u liever telefonisch contact op?

Bekijk het overzicht van onze Wanted kantoren op onze contactpagina.

05/10/2026
10/01/2021

Delegatie: laat u een derde uw schuld betalen, bent u dan ook bevrijd?

Delegatie is een techniek waarbij u een derde vraagt om uw schuldeiser te betalen. Handig, maar let op: u bent daarmee niet automatisch zelf van uw schuld af. Hieronder leest u hoe delegatie werkt, wat de wet zegt en waarop u moet letten.

Wat is delegatie?

Bij delegatie vraagt een schuldenaar aan een derde om zich tegenover zijn schuldeiser te verbinden. Er zijn dus drie partijen:

  • de delegant: de oorspronkelijke schuldenaar, die de constructie opzet;
  • de gedelegeerde: de derde, die zich tegenover de schuldeiser verbindt;
  • de delegataris: de schuldeiser, die er een schuldenaar bij krijgt.

Een voorbeeld. U bent € 5.000,00 verschuldigd aan uw leverancier. Een klant van u is u zelf € 5.000,00 verschuldigd. U vraagt uw klant om zich rechtstreeks tegenover uw leverancier te verbinden. Uw klant is dan de gedelegeerde, uw leverancier de delegataris.

In de klassieke rechtsleer onderscheidt men vaak drie onderliggende verhoudingen: die tussen delegant en gedelegeerde, die tussen delegant en delegataris, en de nieuwe verbintenis tussen gedelegeerde en delegataris. Die driedeling is een handig denkkader, maar ze staat niet in de wet en ze wordt in recente rechtsleer niet altijd even uitdrukkelijk zo gebruikt.

Wat zegt de wet?

Delegatie stond vroeger in de artikelen 1275 en 1276 van het oud Burgerlijk Wetboek. Sinds 1 januari 2023 staat de regel in artikel 5.249 BW. De inhoud bleef grotendeels dezelfde:

"Wanneer de delegataris de bedoeling heeft de delegant te bevrijden van zijn schuld, brengt de delegatie schuldvernieuwing teweeg. Indien deze bedoeling ontbreekt, verschaft de delegatie aan de delegataris een tweede schuldenaar. Deze bedoeling wordt niet vermoed."

Volmaakte of onvolmaakte delegatie?

Uit dat artikel volgen twee scenario's.

  • Volmaakte (novatoire) delegatie. De schuldeiser wil u uitdrukkelijk bevrijden. Uw oude schuld verdwijnt en wordt vervangen door de nieuwe verbintenis van de derde. Dat is een vorm van schuldvernieuwing. Meer daarover leest u in Wat is schuldvernieuwing of novatie?
  • Onvolmaakte delegatie. Dit is de standaardsituatie. De schuldeiser krijgt er een tweede schuldenaar bij. U blijft zelf ook gehouden. Betaalt de derde niet, dan kan de schuldeiser zich nog altijd tot u wenden.

De wet vermoedt nooit dat de schuldeiser u wil bevrijden. Wie dat wil bereiken, moet het dus duidelijk afspreken.

Een schuld doorschuiven naar een derde lijkt eenvoudig, tot de derde niet betaalt. Wanted Law helpt u de afspraken zo op papier te zetten dat iedereen weet wie waarvoor instaat.

Delegatie of schuldoverdracht?

Sinds 2023 regelt het Burgerlijk Wetboek ook de schuldoverdracht. Delegatie is daarvan geen onderdeel geworden. Het blijft een apart mechanisme.

Het verschil in het kort:

  • bij schuldoverdracht gaat de bestaande schuld over op een nieuwe schuldenaar, zonder dat er in principe een nieuwe verbintenis ontstaat;
  • bij delegatie ontstaat er een bijkomende verbintenis van de derde (of, bij novatie, een vervangende).

Aan de kant van de schuldeiser bestaan er nog verwante technieken, zoals de overdracht van een schuldvordering. Zie Wat is een overdracht van schuldvordering (cessie)? en Wat is contractsoverdracht?

Waarvoor wordt delegatie gebruikt?

In de praktijk dient delegatie verschillende doelen:

  • een schuld vereenvoudigen door twee betalingen in één keer af te handelen;
  • iemand een voordeel geven, als vorm van vrijgevigheid;
  • krediet verlenen, omdat de schuldeiser er een extra schuldenaar bij krijgt.

Leg in elk geval schriftelijk vast of de schuldeiser de oorspronkelijke schuldenaar bevrijdt. Staat dat er niet, dan gaat de wet ervan uit dat de oorspronkelijke schuldenaar gehouden blijft.

Kort samengevat: vraag en antwoord

Wat is delegatie? Een constructie waarbij een schuldenaar een derde vraagt om zich tegenover zijn schuldeiser te verbinden. Ze is geregeld in artikel 5.249 BW.

Ben ik bevrijd als een derde zich voor mijn schuld verbindt? Alleen als de schuldeiser uitdrukkelijk de bedoeling heeft u te bevrijden. Die bedoeling wordt nooit vermoed. Anders krijgt de schuldeiser er gewoon een tweede schuldenaar bij.

Veelgestelde vragen

Ben ik automatisch bevrijd als ik een derde vraag om mijn schuld te betalen?
Nee. De wet vermoedt niet dat de schuldeiser u wil bevrijden. Alleen bij een uitdrukkelijke bevrijdingsbedoeling (novatoire delegatie) verdwijnt uw eigen schuld.

Wat is het verschil tussen delegatie en schuldoverdracht?
Bij schuldoverdracht gaat de bestaande schuld over op een nieuwe schuldenaar. Bij delegatie verbindt een derde zich bijkomend tegenover de schuldeiser, of in de plaats van de oude schuld als er novatie is.

Moet mijn schuldeiser instemmen?
De schuldeiser is partij bij de nieuwe verbintenis met de derde. Hij beslist ook zelf of hij u al dan niet bevrijdt.

Gelden de artikelen 1275 en 1276 oud BW nog?
Voor nieuwe situaties geldt artikel 5.249 BW, in werking sinds 1 januari 2023. De inhoud is grotendeels dezelfde gebleven.

Een derde laten betalen kan uw leven eenvoudiger maken, op voorwaarde dat de afspraken waterdicht zijn. Laat Wanted Law meelezen voor u tekent. Modellen en praktische documenten vindt u in de Wanted Shop.

Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van alle nieuwste Wanted Facts, schrijf u dan in op onze nieuwsbrief.

Schrijf u in

Disclaimer

De informatie over juridische onderwerpen die u in deze bijdrage aantreft, zijn louter informatieve, algemene besprekingen en kunnen in geen geval als juridisch advies worden beschouwd. Wanted Law aanvaardt geen aansprakelijkheid voor enige schade die iemand zou lijden door voort te gaan op deze informatie. Als u juridisch advies wenst, dient u contact op te nemen met een gekwalificeerde advocaat die u zal adviseren op basis van uw persoonlijke situatie. Alle blogberichten gepubliceerd op de website van Wanted Law zijn geschreven met toepassing van het Belgisch Recht.

Copyright

Wanted Law bezit het exclusieve copyright van deze website, zijn design en de volledige inhoud ervan. Gebruik van deze website, of delen ervan, in welke vorm dan ook, is verboden zonder de voorafgaande schriftelijke toestemming van Wanted Law.

Zelf een afbetalingsovereenkomst opstellen?

Koop het contract in onze Wanted Shop!

Wenst u een videoconsultatie bij Wanted Law?

Ik boek een videoconsultatie bij Wanted Law!