Goederen in het consumentenrecht zijn alle lichamelijke roerende zaken: dingen die u kunt vastnemen en verplaatsen. Een boek, een auto, een smartphone: allemaal goederen. Maar wat met ingebouwde keukenkasten, elektriciteit of een film die u streamt? Het antwoord bepaalt welke regels en welke garantie voor uw aankoop gelden.
De wettelijke definitie
Het Wetboek van Economisch Recht (WER) omschrijft "goederen" als "de lichamelijke roerende zaken" (art. I.1, 6° WER). Het gaat om zaken met een tastbaar, materieel bestaan, die u kunt verplaatsen. Denk aan een boek, een auto, een kast, kleding, een huisdier of een smartphone.
Onroerende goederen, zoals een huis of een stuk grond, vallen er dus buiten. De verkoop van een huis is geen overeenkomst over "goederen". Wel valt ze onder het ruimere begrip "producten": goederen en diensten, onroerende goederen, rechten en verplichtingen (art. I.1, 4° WER). Zie Wat zijn producten in het consumentenrecht?
En ingebouwde kasten?
Sommige roerende zaken worden onroerend zodra ze in een gebouw worden ingewerkt. Ingebouwde kasten zijn daar een goed voorbeeld van. Toch blijven ze in het consumentenrecht roerend. De rechtspraak kijkt naar het moment van de levering: was de zaak toen roerend, dan blijft ze zo gekwalificeerd, ook al wordt ze daarna in de woning ingebouwd.
Water, gas en elektriciteit
Voor de wettelijke garantie bij consumentenkoop gelden water, gas en elektriciteit alleen als consumptiegoed wanneer ze gereed zijn gemaakt voor verkoop in een beperkt volume of een bepaalde hoeveelheid (art. 1649bis, § 1, 4° oud BW, zoals gewijzigd door de wet van 20 maart 2022). Denk aan een gasfles of een pak flessen water. Water, gas en stroom die u via het net of een leiding afneemt, vallen er dus niet onder.
Digitale inhoud: sinds 2022 een eigen categorie
Vroeger was de regel eenvoudig. Muziek of een film op een cd of dvd was een goed. Streamen of downloaden gold als een dienst. Dat onderscheid klopt nog altijd, maar het is onvolledig geworden.
Sinds de wet van 20 maart 2022, in werking sinds 1 juni 2022, bestaat er een aparte categorie: digitale inhoud en digitale diensten. Digitale inhoud is "gegevens die in digitale vorm worden geproduceerd en geleverd", zoals een e-book, software of een gedownloade film. Een digitale dienst laat u gegevens in digitale vorm maken, verwerken, opslaan of delen, zoals een cloudopslag of een streamingplatform. Die categorie heeft een eigen conformiteits- en garantieregeling (art. 1701/1 e.v. oud BW), los van het klassieke onderscheid tussen goederen en diensten. Meer daarover leest u in Wat is digitale inhoud en wat zijn digitale diensten?
Ook goederen met digitale elementen kregen een uitgebreidere garantieregeling. Denk aan een slimme thermostaat of een smartwatch die een app nodig heeft om te werken.
Vanaf 2027: Boek 7 BW
De regels over koop, ook consumentenkoop, worden opgenomen in Boek 7 BW "Bijzondere contracten" (wet van 22 juli 2026). Dat boek treedt in werking op 1 september 2027 en geldt dan voor nieuwe contracten. Voor aankopen van vóór die datum blijven de huidige regels gelden.
Over het verwante begrip "diensten" leest u meer in Wat zijn diensten in het consumentenrecht? Wanneer u als consument beschermd bent, leest u in Wat is een consument in het consumentenrecht?
Kort samengevat: vraag en antwoord
Wat zijn goederen in het consumentenrecht? Alle lichamelijke roerende zaken (art. I.1, 6° WER). Onroerende goederen zoals een huis vallen erbuiten, maar wel onder het ruimere begrip "producten".
Valt gestreamde muziek onder de garantie voor goederen? Nee. Sinds 1 juni 2022 vallen digitale inhoud en digitale diensten onder een eigen regeling met een eigen conformiteits- en garantiekader.
Veelgestelde vragen
Is een huis een goed in het consumentenrecht?
Nee. Onroerende goederen vallen niet onder het begrip "goederen", maar wel onder het ruimere begrip "producten".
Zijn ingebouwde kasten roerend of onroerend?
In het consumentenrecht blijven ze roerend. Wat telt, is dat ze roerend waren op het moment van de levering.
Geldt de garantie bij consumentenkoop ook voor elektriciteit?
Alleen als de elektriciteit, net als water of gas, gereed is gemaakt voor verkoop in een beperkt volume of een bepaalde hoeveelheid. Stroom via het net valt er niet onder.
Wat is er sinds 2022 veranderd voor digitale inhoud?
Digitale inhoud en digitale diensten hebben een eigen wettelijk kader gekregen, met een eigen conformiteits- en garantieregeling.