Hoger beroep geeft u een tweede kans als u het niet eens bent met een vonnis. Maar u kunt niet zomaar naar een hogere rechter stappen. Hoger beroep is een gewoon rechtsmiddel, met strikte voorwaarden en een korte termijn. Dit artikel gaat over burgerlijke zaken. Wat moet u weten?
Wat is hoger beroep?
Met hoger beroep legt u de zaak opnieuw en volledig voor aan een hogere rechter. Die beoordeelt zowel de feiten als het recht opnieuw. Wie hoger beroep instelt, heet de appellant. De andere partij heet de geïntimeerde.
Niet elk vonnis is vatbaar voor hoger beroep
Tegen sommige beslissingen kunt u geen hoger beroep instellen:
- een akkoordvonnis, waarin de rechter een akkoord tussen de partijen vastlegt (art. 1043 Ger.W.);
- een vonnis waarin u berust, omdat u de beslissing al uitdrukkelijk of stilzwijgend aanvaardde (art. 1044 en 1045 Ger.W.);
- beslissingen over maatregelen van inwendige aard, zoals de organisatie van de zitting (art. 1046 Ger.W.).
Tegen een beslissing over de bevoegdheid van de rechter, en tegen een beslissing alvorens recht te doen, kunt u in principe pas hoger beroep instellen samen met het hoger beroep tegen het eindvonnis (art. 1050 Ger.W.).
Een louter materiële vergissing, zoals een schrijf- of rekenfout, wordt in de regel door dezelfde rechter verbeterd. Daarvoor is geen hoger beroep nodig.
De bedragdrempel: vonnissen in laatste aanleg
Bij kleine bedragen spreekt de rechter een vonnis in laatste aanleg uit. Daartegen is geen hoger beroep mogelijk. De drempel hangt af van de rechtbank (art. 617 Ger.W.):
- vrederechter en politierechtbank: vorderingen tot € 2.000,00;
- rechtbank van eerste aanleg en ondernemingsrechtbank: vorderingen tot € 2.500,00;
- arbeidsrechtbank: geen drempel, elk vonnis is vatbaar voor hoger beroep.
Voorwaarden voor een ontvankelijk hoger beroep
- U moet partij geweest zijn in de eerste aanleg.
- U moet een belang hebben: het vonnis moet u op een of andere manier benadelen. Dat volgt uit de algemene regels van art. 17 en 18 Ger.W., die voor elke rechtsvordering gelden.
Een hoger beroep dat tergend of roekeloos is, bijvoorbeeld alleen om tijd te winnen, kan leiden tot een boete en een schadevergoeding.
De termijn: één maand
De termijn voor hoger beroep is in de regel één maand vanaf de betekening van het vonnis door een gerechtsdeurwaarder (art. 1051 Ger.W.). Voor sommige familiezaken, zoals bepaalde beslissingen over onderhoudsgeld tussen echtgenoten of voorlopige maatregelen, loopt de termijn vanaf de kennisgeving per gerechtsbrief.
Let op: hoger beroep schorst de uitvoering van het vonnis in principe niet. Eindvonnissen zijn uitvoerbaar bij voorraad, ook als er hoger beroep wordt ingesteld, tenzij de rechter met bijzondere redenen iets anders beslist (art. 1397 Ger.W.).
Incidenteel beroep: ook de andere partij kan reageren
Stelt u hoger beroep in, dan kan de geïntimeerde zelf ook bezwaren tegen het vonnis aanvoeren via een incidenteel beroep. Dat kan zelfs als die partij het vonnis eerst aanvaardde (art. 1054 Ger.W.).
Dat incidenteel beroep is wel aan een termijn gebonden. Het wordt alleen toegelaten als het wordt ingesteld in de eerste conclusie van de geïntimeerde na het hoger beroep dat tegen hem werd ingesteld (art. 1054 Ger.W.). Daarna is het te laat.
Gaat het om een strafvonnis van de politierechtbank? Daarvoor gelden andere regels. Lees Hoger beroep instellen tegen een vonnis van de Politierechtbank? en De uitspraak van de Politierechtbank
Kort samengevat: vraag en antwoord
Hoeveel tijd heb ik om hoger beroep in te stellen? In de regel één maand vanaf de betekening van het vonnis (art. 1051 Ger.W.). In sommige familiezaken loopt de termijn vanaf de kennisgeving per gerechtsbrief.
Kan ik altijd hoger beroep instellen, ongeacht het bedrag? Nee. Bij de vrederechter en de politierechtbank geldt een drempel van € 2.000,00, bij de rechtbank van eerste aanleg en de ondernemingsrechtbank € 2.500,00 (art. 617 Ger.W.). Bij de arbeidsrechtbank is er geen drempel.
Veelgestelde vragen
Kan ik hoger beroep instellen als ik geen partij was in de eerste aanleg?
Nee. U moet partij geweest zijn in de eerste aanleg en een belang hebben bij het hoger beroep.
Moet ik het vonnis uitvoeren als ik in hoger beroep ga?
In principe wel. Eindvonnissen zijn uitvoerbaar bij voorraad, ook bij hoger beroep, tenzij de rechter anders beslist (art. 1397 Ger.W.).
Is de uitspraak in hoger beroep definitief?
In de regel wel. Er blijft nog een cassatieberoep bij het Hof van Cassatie mogelijk, maar dat kijkt alleen na of het recht correct werd toegepast, niet de feiten.
Loont het altijd de moeite om in beroep te gaan?
Niet altijd. Kosten, duur en een onzekere uitkomst spelen mee. Soms is het verstandiger het vonnis te aanvaarden, na een grondig advies.
In beroep of niet?
U heeft een uitspraak van een rechtbank ontvangen waar u niet vrolijk van wordt. Deze uitspraak is slecht nieuws en u zit met vele vragen. Kan ik nog in beroep gaan? Heeft hoger beroep nog wel zin? Wat gaat een beroepsprocedure mij kosten?
In dit geval kan een gesprek met een advocaat van Wanted Law voor u de oplossing zijn.