Elke maand hetzelfde verhaal: het onderhoudsgeld komt te laat, gedeeltelijk of helemaal niet. Aanmanen helpt niet. Dan kan een ontvangstmachtiging de oplossing zijn: het geld komt niet meer van uw ex, maar rechtstreeks van zijn werkgever of uitkeringsinstelling.
Wat is een ontvangstmachtiging?
Met een ontvangstmachtiging machtigt de familierechtbank de onderhoudsgerechtigde om, met uitsluiting van de onderhoudsplichtige, diens inkomsten of elke andere geldsom die een derde hem verschuldigd is, zelf te ontvangen, onder de voorwaarden en binnen de grenzen van het vonnis (art. 203ter oud BW). Denk aan het loon, een werkloosheids- of ziekte-uitkering, een pensioen of een huurinkomen.
De machtiging wordt alleen toegestaan op verzoek van de onderhoudsgerechtigde. Ze kan worden gevraagd bij de vaststelling van het onderhoudsgeld, maar ook later, bij de uitvoering van het vonnis.
Voor welk onderhoudsgeld?
Art. 203ter geldt onder meer voor:
Voor echtgenoten en ex-echtgenoten bestaan gelijkaardige regelingen: art. 221 oud BW voor de bijdrage in de lasten van het huwelijk, art. 301 §11 oud BW voor de uitkering na echtscheiding. Tijdens een echtscheidingsprocedure kan de familierechtbank dezelfde bevoegdheden gebruiken (art. 1253ter/5 Ger.W.), en voor wettelijk samenwonenden geldt dat naar analogie (art. 1479 oud BW).
Wanneer moet de rechter ze toestaan?
De rechter heeft een ruime beoordelingsvrijheid, maar in één geval moet hij de machtiging in principe toestaan: als de onderhoudsplichtige zich gedurende twee, al dan niet opeenvolgende, termijnen in de loop van de twaalf maanden vóór het verzoekschrift geheel of gedeeltelijk aan zijn verplichting heeft onttrokken (art. 203ter, tweede lid). Alleen uitzonderlijke omstandigheden eigen aan de zaak kunnen dan een weigering verantwoorden.
Hoe werkt het in de praktijk?
- U dient een verzoekschrift in bij de familierechtbank.
- De rechtbank bepaalt in het vonnis welke inkomsten of sommen u mag ontvangen en binnen welke grenzen.
- Op uw verzoek brengt de griffier het vonnis bij gerechtsbrief ter kennis van de derden-schuldenaars, zoals de werkgever.
- Vanaf die kennisgeving kan het vonnis worden tegengeworpen aan alle huidige en toekomstige derden-schuldenaars. De werkgever moet dan het bepaalde bedrag rechtstreeks aan u betalen.
- Houdt de machtiging op, dan brengt de griffier de derden daarvan op de hoogte.
Geen beslagbaarheidsgrenzen
Voor loon en uitkeringen gelden normaal grenzen: een deel ervan kan niet in beslag worden genomen. Die grenzen gelden niet bij een ontvangstmachtiging voor onderhoudsgeld (art. 1412 Ger.W.). Bovendien komt het onderhoudsgeld dan in de praktijk vóór andere schuldeisers.
En als de onderhoudsplichtige zich eraan onttrekt?
Wie zich opzettelijk onttrekt aan de gevolgen van een ontvangstmachtiging, kan strafrechtelijk vervolgd worden voor familieverlating (art. 676, 2° van het nieuwe Strafwetboek, sinds 1 september 2026). Zie Wat verstaat men onder het misdrijf van familieverlating?
Alternatief: DAVO
Werkt de onderhoudsplichtige niet of is er geen vaste derde-schuldenaar, dan kan de Dienst voor Alimentatievorderingen (DAVO) van de FOD Financiën helpen. DAVO int het onderhoudsgeld en de achterstallen, en kan voor kinderen voorschotten betalen, tot € 175,00 per maand per kind. Voorwaarden zijn onder meer twee onbetaalde termijnen in de voorbije twaalf maanden en een uitvoerbare titel (wet van 21 februari 2003). De onderhoudsplichtige betaalt daarbovenop werkingskosten.
Lees ook Wie kan het onderhoudsgeld voor het kind vorderen voor de rechtbank? en Wanneer verjaart onderhoudsgeld?
Kort samengevat: vraag en antwoord
Wat is een ontvangstmachtiging? Een machtiging van de familierechtbank om het onderhoudsgeld rechtstreeks te innen bij de werkgever, uitkeringsinstelling of een andere schuldenaar van de onderhoudsplichtige (art. 203ter oud BW).
Wanneer krijg ik een ontvangstmachtiging? Op uw verzoek. De rechter moet ze in principe toestaan als twee termijnen in de twaalf maanden vóór uw verzoekschrift geheel of gedeeltelijk onbetaald bleven.
Veelgestelde vragen
Moet de werkgever van mijn ex meewerken?
Ja. Na de kennisgeving door de griffier kan hij zich alleen nog bevrijden door het bepaalde bedrag rechtstreeks aan u te betalen.
Kan ik een ontvangstmachtiging vragen als mijn ex nog nooit te laat betaalde?
U kunt ze vragen, maar de rechter is dan niet verplicht ze toe te staan. De verplichting geldt bij twee onbetaalde termijnen in twaalf maanden.
Blijft er iets over voor de onderhoudsplichtige?
De gewone beslagbaarheidsgrenzen gelden niet bij onderhoudsgeld. De rechter bepaalt in zijn vonnis de grenzen van de machtiging.
Is een ontvangstmachtiging hetzelfde als een loonbeslag?
Nee. Voor een ontvangstmachtiging is geen gerechtsdeurwaarder nodig: de rechter machtigt u en de griffier brengt de derden op de hoogte.
De ouderlijke verplichtingen
Alles over de ouderlijke plicht tot onderhoud van hun kinderen
Het ouderlijk gezag
Ouderlijk gezag: wie beslist over uw kind, en tot wanneer?
Wie oefent het ouderlijk gezag uit? Gescheiden ouders, stiefouders en andere bijzondere situaties
Verblijfsregeling voor uw kinderen na een scheiding: co-ouderschap of niet?
Schadevergoeding voor uw kind? Waarom dat geld geblokkeerd staat tot zijn 18de
Recht op persoonlijk contact: wie mag uw kind zien, en wat als contact wordt geweigerd?
Wie beslist over school, dokter en geloof van uw kind? Het gezag over de persoon uitgelegd
Spaargeld, erfenis of huis op naam van uw kind: wat mogen ouders ermee doen?
Samenwonende ouders: beslist u samen over alles, of mag één ouder alleen tekenen?
Gescheiden, maar nog altijd samen ouder: zo werkt het ouderlijk gezag als u niet meer samenwoont
Alleen ouder, alleen beslissen? Wie het gezag uitoefent als er maar één ouder is
Geen ouderlijk gezag, wel een vinger aan de pols: zo werkt het recht van toezicht
Mogen ouders de huur of rente van het vermogen van hun kind houden? Het ouderlijk genot uitgelegd
Samen, apart of alleen: welke ouder heeft het genot van de goederen van het kind?