Uw kind erfde een appartement dat verhuurd wordt, of heeft een spaarrekening die interesten oplevert. Moet u die inkomsten opzijzetten tot uw kind 18 wordt, of mag u ze gebruiken? De wet geeft ouders onder voorwaarden het ouderlijk genot, ook vruchtgenot genoemd.
Wat is het ouderlijk genot?
De ouders hebben het genot van de goederen van hun kinderen tot hun meerderjarigheid of ontvoogding (art. 384 oud Burgerlijk Wetboek). Dat betekent: de opbrengsten van die goederen, zoals huurinkomsten of interesten, komen toe aan de ouders. De goederen zelf blijven eigendom van het kind.
Het genot is een tegenhanger van de lasten die ouders dragen voor hun kind, en het vermijdt dat ouders en kinderen elkaar achteraf tot op de euro moeten afrekenen. Over de opbrengsten van goederen waarop ze het genot hebben, hoeven de ouders geen verantwoording af te leggen. Over het kapitaal wel (art. 379). Zie Wat is het beheer over de goederen van de minderjarige?
Welke goederen vallen erbuiten?
Het genot geldt in principe voor alle goederen van het kind, met deze uitzonderingen (art. 387):
- goederen die het kind verwerft door eigen arbeid, zoals het loon van een studentenjob;
- goederen die het kind geschonken of nagelaten kreeg onder de uitdrukkelijke voorwaarde dat de ouders er geen genot van zullen hebben;
- de ouder die ten aanzien van zijn kind onwaardig is, bijvoorbeeld om van dat kind te erven, heeft geen recht op het genot van de goederen van dat kind.
Tip voor grootouders: wie een kleinkind iets schenkt of nalaat en niet wil dat de ouders de opbrengsten krijgen, neemt best uitdrukkelijk een uitsluitingsbeding op.
De lasten van het genot
Tegenover het genot staan lasten (art. 386). De ouders moeten:
- de lasten dragen waartoe een vruchtgebruiker gehouden is, zoals het gewone onderhoud en de lopende kosten van de goederen;
- zorgen voor het levensonderhoud, de opvoeding en een passende opleiding van het kind, in verhouding tot het vermogen van het kind;
- de rente of interesten van de kapitalen betalen;
- de begrafeniskosten en de kosten van de laatste ziekte dragen.
Wie heeft het genot en wanneer eindigt het?
Het genot is gekoppeld aan het beheer: het behoort toe aan beide ouders samen, of aan de ouder die alleen belast is met het beheer (art. 384). Wie precies het genot uitoefent, leest u in Wie oefent het ouderlijk vruchtgenot uit?
Het genot eindigt:
- bij de meerderjarigheid of de ontvoogding van het kind;
- bij een volledige ontzetting uit het ouderlijk gezag door de jeugdrechtbank (art. 33 Jeugdbeschermingswet);
- voor de ouder die onwaardig is (art. 387, tweede lid).
Kort samengevat: vraag en antwoord
Wat is het ouderlijk genot? Het recht van de ouders om de opbrengsten van de goederen van hun minderjarig kind te genieten, zoals huur of interesten, tot de meerderjarigheid of ontvoogding (art. 384 oud BW). De goederen zelf blijven van het kind.
Op welke goederen hebben ouders geen genot? Op wat het kind met eigen arbeid verdient, en op goederen die het kind kreeg onder de uitdrukkelijke voorwaarde dat de ouders er geen genot van hebben (art. 387 oud BW).
Veelgestelde vragen
Mogen ouders het loon van een studentenjob van hun kind houden?
Nee. Goederen die het kind met eigen arbeid verwerft, vallen buiten het ouderlijk genot (art. 387 oud BW).
Moeten ouders verantwoording afleggen over de huurinkomsten van hun kind?
Niet over opbrengsten waarop zij het genot hebben, wel over het kapitaal zelf (art. 379 oud BW).
Kan een grootouder het ouderlijk genot uitsluiten?
Ja, door in de schenking of het testament uitdrukkelijk te bepalen dat de ouders er geen genot van zullen hebben.
Welke plichten horen bij het genot?
Onder meer het onderhoud van de goederen en het levensonderhoud, de opvoeding en de opleiding van het kind (art. 386 oud BW).
De andere bestanddelen van het ouderlijk gezag
De onderhoudsverplichting van de ouders opzichtens hun kinderen