Uw kind heeft juridisch geen vader. De biologische vader wil geen erkenning, en u wilt ook geen procedure om het vaderschap te laten vaststellen. Moet hij dan niets bijdragen? Toch wel: de wet laat het kind toe onderhoudsgeld te vorderen zonder dat er een afstammingsband bestaat.
Wat zegt de wet?
Het kind wiens afstamming van vaderszijde niet vaststaat, kan van de man die gedurende het wettelijke tijdvak van de verwekking gemeenschap had met zijn moeder, een onderhoudsbijdrage vorderen op grond van art. 203 §1 oud BW (art. 336 oud BW). Het wettelijke tijdvak van de verwekking loopt van de 300ste tot de 180ste dag vóór de geboorte.
Deze vordering bestaat naast de gewone weg om het vaderschap te laten vaststellen. Zie Het onderzoek naar het vaderschap
Wanneer is ze mogelijk?
Alleen zolang er geen vaderlijke afstamming vaststaat. Dat is bijvoorbeeld het geval als:
- de moeder niet gehuwd was en het kind niet erkend werd;
- het vaderschap van de echtgenoot of een erkenning met succes werd betwist. Zie Kan men de vaderlijke erkenning betwisten?
- een vordering tot onderzoek naar het vaderschap niet werd ingesteld of niet slaagde.
De wet spreekt uitdrukkelijk over de man die gemeenschap had met de moeder. Tegen een vrouw, zoals een kandidaat-meemoeder, is deze vordering niet mogelijk.
Wie kan de vordering instellen?
De vordering komt het kind persoonlijk toe (art. 337 oud BW). Is het kind minderjarig, dan treedt zijn wettelijke vertegenwoordiger voor hem op, meestal de moeder. De vordering gaat niet over op de erfgenamen van het kind, maar zij kunnen een begonnen procedure voortzetten.
Overlijdt de man, dan kan een lopende procedure tegen zijn erfgenamen worden voortgezet, maar niet meer worden ingesteld (art. 337 §3). Wacht dus niet te lang.
Hoe verloopt de procedure?
De vordering wordt bij verzoekschrift ingesteld bij de familierechtbank, met een beknopte opgave van de feiten en de bewijsstukken (art. 338 oud BW). De rechtbank kan de zaak naar de kamer voor minnelijke schikking verwijzen. Erkent de man de gemeenschap en zijn de partijen het eens over het bedrag, dan wordt dat in een proces-verbaal vastgelegd.
Wat moet bewezen worden?
Het kind moet aantonen dat de man in de periode van de verwekking gemeenschap had met de moeder. De vordering wordt afgewezen als de man met alle wettelijke middelen bewijst dat hij niet de vader is (art. 338bis oud BW), bijvoorbeeld met een DNA-onderzoek. De bewijslast om het vaderschap uit te sluiten, ligt dus bij hem.
Wat zijn de gevolgen, en wat niet?
- De man wordt niet juridisch vader. Hij krijgt geen ouderlijk gezag, geen recht op persoonlijk contact en het kind krijgt niet zijn naam.
- Het vonnis heeft wel dezelfde gevolgen als een vaststelling van het vaderschap wat de huwelijksbeletselen betreft (art. 341 oud BW).
- De bijdrage gaat bij het overlijden van de man over op zijn nalatenschap, binnen de grenzen van de wet (art. 339bis oud BW).
- De bijdrage stopt zodra het vaderschap van een andere man vaststaat of het kind wordt geadopteerd (art. 340 oud BW). Wordt het vaderschap van de man zelf vastgesteld, dan geldt voortaan de gewone onderhoudsplicht van een ouder.
Kort samengevat: vraag en antwoord
Kan een kind alimentatie vragen van zijn biologische vader zonder afstammingsband? Ja. Het kind kan een onderhoudsbijdrage vorderen van de man die in de periode van de verwekking gemeenschap had met de moeder, zolang geen vaderschap vaststaat (art. 336 oud BW).
Wordt de man daardoor juridisch vader? Nee. Hij moet bijdragen in het onderhoud, maar krijgt geen ouderlijk gezag of omgangsrecht. De bijdrage stopt als een andere man vader wordt of het kind geadopteerd wordt.
Veelgestelde vragen
Kan de moeder in eigen naam alimentatie vragen van de biologische vader?
Nee. De vordering komt het kind persoonlijk toe. De moeder kan wel optreden als wettelijke vertegenwoordiger van haar minderjarige kind.
Moet ik bewijzen dat hij de vader is?
U moet de gemeenschap in de periode van de verwekking aantonen. Het is aan de man om te bewijzen dat hij niet de vader is.
Loopt de bijdrage door na 18 jaar?
Ja, zolang de opleiding van het kind niet voltooid is, net zoals bij de gewone onderhoudsplicht van ouders.
Kan ik nog iets vorderen als de biologische vader overleden is?
Een vordering kan na zijn overlijden niet meer worden ingesteld. Een lopende procedure kan wel tegen zijn erfgenamen worden voortgezet.