Herroeping is de mogelijkheid om eenzijdig terug te komen op een gegeven woord. Een contract bindt u in principe tot beide partijen samen anders beslissen. Toch laat de wet in een aantal welbepaalde gevallen toe dat één partij alleen haar beslissing intrekt. Welke gevallen zijn dat?
Geen algemeen herroepingsrecht
Er bestaat geen algemene regel die u toelaat om elke overeenkomst of verklaring eenzijdig in te trekken. Boek 5 van het Burgerlijk Wetboek geeft enkel een algemene omschrijving van de eenzijdige rechtshandeling: een wilsuiting waarmee iemand rechtsgevolgen wil doen ontstaan (art. 5.125 BW). Elke eenzijdige rechtshandeling volgt de regels die er eigen aan zijn (art. 5.126 BW).
Of u iets kunt herroepen, hangt dus af van de rechtsfiguur. Herroeping komt vooral voor bij:
- bepaalde eenzijdige overeenkomsten, zoals een lastgeving of een schenking tussen echtgenoten;
- bepaalde eenzijdige rechtshandelingen, zoals een aanbod, een testament of een keuze in een nalatenschap.
Voor de toekomst of met terugwerkende kracht
Herroeping kan op twee manieren werken.
Lastgeving: uw volmacht intrekken
Geeft u iemand een volmacht om in uw naam op te treden, dan kunt u die herroepen wanneer u wilt (art. 2004 oud BW). Omgekeerd kan de lasthebber zelf afstand doen van de lastgeving, door u daarvan op de hoogte te brengen (art. 2007 oud BW).
Lastgeving is een bijzonder contract en valt niet onder Boek 5. Ze wordt hervormd door het nieuwe Boek 7 "Bijzondere contracten" (wet van 22 juli 2026, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 23 september 2026). Boek 7 treedt in werking op 1 september 2027 en geldt dan voor nieuwe contracten. Voor volmachten die u vóór die datum gaf, blijven de oude artikelen gelden.
Schenkingen tussen echtgenoten
Schenkingen die echtgenoten elkaar tijdens het huwelijk doen, buiten hun huwelijkscontract, zijn steeds herroepelijk (art. 4.240 BW). U hoeft daarvoor geen reden op te geven. De herroeping doet de zakelijke rechten teniet die door de schenking ontstonden. Voor de gevolgen tegenover derden verwijst de wet naar artikel 3.17 BW.
Deze regel stond vroeger in artikel 1096 van het oude Burgerlijk Wetboek. Sinds Boek 4 (erfrecht, schenkingen en testamenten) in 2022 in werking trad, staat hij in artikel 4.240 BW. De inhoud bleef dezelfde.
Schenkingen die in het huwelijkscontract zelf staan, vallen niet onder deze vrije herroepbaarheid.
Een aanbod intrekken
Ook een aanbod tot contracteren kunt u niet zomaar intrekken (art. 5.19 BW).
- Zolang het aanbod de bestemmeling nog niet bereikt heeft, mag u het wijzigen of intrekken. Een aanbod aan het publiek kan niet meer worden ingetrokken zodra het naar buiten is gebracht.
- Daarna blijft het aanbod onherroepelijk gedurende de termijn die erin staat, of anders gedurende een redelijke termijn.
Ook een aanvaarding kan worden ingetrokken, zolang ze de aanbieder nog niet heeft bereikt (art. 5.20 BW). Meer daarover leest u in Wanneer spreekt men van een juridisch bindend aanbod?
Kort samengevat: vraag en antwoord
Kan ik zomaar terugkomen op een overeenkomst die ik sloot? Nee. Herroeping kan enkel bij welbepaalde rechtsfiguren, zoals een lastgeving of een schenking tussen echtgenoten tijdens het huwelijk.
Kan ik een schenking aan mijn echtgenoot terugdraaien? Ja. Schenkingen tussen echtgenoten tijdens het huwelijk, buiten het huwelijkscontract, zijn steeds herroepelijk (art. 4.240 BW).
Veelgestelde vragen
Kan ik een volmacht altijd intrekken?
Ja. De lastgever kan zijn volmacht herroepen wanneer hij wil (art. 2004 oud BW). Breng de lasthebber en betrokken derden daarvan best schriftelijk op de hoogte.
Kan ik een aanbod nog intrekken?
Zolang het de bestemmeling niet bereikt heeft, wel. Daarna blijft het onherroepelijk gedurende de gestelde termijn of, bij gebrek daaraan, een redelijke termijn (art. 5.19 BW).
Bestaat er één wetsartikel voor alle herroepingen?
Nee. Boek 5 bevat enkel een algemene omschrijving van de eenzijdige rechtshandeling. De herroeping is per rechtsfiguur apart geregeld, telkens in het boek dat erop van toepassing is.
Geldt het herroepingsrecht ook voor schenkingen in het huwelijkscontract?
Nee. De vrije herroepbaarheid van artikel 4.240 BW geldt voor schenkingen tussen echtgenoten tijdens het huwelijk, anders dan in hun huwelijkscontract.