De rechterlijke billijkheidscontrole. De wat?
Wanneer u getrouwd bent met een contract van scheiding van goederen, kan het soms lijken alsof het "ieder voor zich" is. U kan zich waarschijnlijk wel voorstellen dat wegens allerlei omstandigheden de ene echtgenoot soms veel meer een (afgescheiden) vermogen heeft kunnen opbouwen dan andere echtgenoot. Wanneer het echtpaar beslist om te scheiden, dan behoudt die ene echtgenoot zijn afgescheiden opgebouwde vermogen voor zichzelf zonder dat de andere echtgenoot juridisch aanspraak kan maken op een stuk van dat vermogen.
Op zich er is niets mis met een zuivere scheiding van goederen, als u dit op voorhand duidelijk en met kennis van zaken heeft afgesproken. Maar in de praktijk zijn er gevallen waarin een huwelijkscontract van zuivere scheiding van goederen bij echtscheiding toch leidt tot onrechtvaardige situaties. Voornamelijk wanneer nà het sluiten van zo'n contract van scheiding van goederen, er ingrijpende gebeurtenissen plaatsvinden waardoor hetgeen afgesproken was eigenlijk niet meer opgaat.
Denk bijvoorbeeld aan een koppel waarbij de ene echtgenoot na enkele jaren huwelijk is moeten stoppen met werken om voor het gehandicapt kindje te zorgen.
In dergelijke gevallen, en mits de vervulling van drie strikte voorwaarden, wil men de rechter sinds 1 september 2018 de mogelijkheid geven om aan die echtgenoot een geldelijke vergoeding toe te kennen ten laste van de andere echtgenoot.
Deze drie toepassingsvoorwaarden zullen we hieronder van nader bekijken!
1. Onvoorziene en ongunstige wijzigingen van de omstandigheden sinds het huwelijkscontract
Een voorbeeld zou de situatie kunnen zijn van de man die het slachtoffer is geworden van een ernstig verkeersongeval waardoor hij niet langer kan werken, daar waar hij voordien een topfunctie bekleedde bij een multinational. Beide echtgenoten verdienden zeer goed, maar plots kan de ene echtgenoot geen eigen inkomen meer verwerven.
2. Het huwelijksstelsel zou leiden tot onbillijke gevolgen ten aanzien van de echtgenoot die om de controle verzoekt
De gevolgen van de scheiding van de partners is zeer onbillijk voor de echtgenoot die tijdens het huwelijk niets heeft opgebouwd, aangezien men na de ontbinding geen recht zal hebben op de goederen van de andere echtgenoot.
3. Rekening houdende met de vermogensrechtelijke situatie van beide echtgenoten
De rechter zal bij zijn controle steeds rekening moeten houden met de vermogensrechtelijke situatie van beide echtgenoten. Dus ook met de situatie van de echtgenoot die de vergoeding vraagt. Zo zal bijvoorbeeld de niet-werkende echtgenoot allicht geen vergoeding kunnen ontvangen indien hij of zij een enorme som heeft geërfd vóór het huwelijk.
Hoeveel bedraagt het bedrag van de vergoeding precies?
De vergoeding die de rechter kan toekennen bedraagt maximaal "één derde van de nettowaarde van de samengevoegde aanwinsten van de echtgenoten op het tijdstip van ontbinding van hun huwelijk, waarvan vervolgens de nettowaarde van de persoonlijke aanwinsten van de verzoekende echtgenoot moet worden afgetrokken" (art. 2.3.81, §1, 2de lid BW).
Dit is natuurlijk chinees. Ook wij verslikten ons bij de lezing van deze zin. Laten we deze definitie vereenvoudigen aan de hand van een voorbeeld.
Wanneer kan u deze vergoeding vragen?
De vordering tot vergoeding wordt behandeld binnen de procedure van de vereffening van uw huwelijksstelsel. Als u als echtgenoot een beroep wil doen op deze correctie, zal u uw aanspraak moeten maken in het kader van de vereffening en verdeling bij de notaris-vereffenaar.
Belang van een goed huwelijkscontract!
U zal bij scheiding pas kunnen genieten van een rechtelijke billijkheidscontrole en een daaruit voortvloeiende vergoeding, wanneer u daartoe expliciet een clausule heeft opgenomen in uw huwelijkscontract van scheiding van goederen. Het gaat om een “opt-in”!
Contacteer dan zeker Wanted Law!
Heeft u een speficieke vraag of bent u bezorgd over uw bestaande huwelijkscontract? Denk er dan aan dat u niet alleen bij een notaris terecht kan! Contacteer ons vrijblijvend voor een gesprek.